Plus VN voorspelt verdrievoudiging van elektronisch afval tegen 2050

Boeiende innovaties op vlak van digitale technologie hebben ook een keerzijde: een jaarlijkse afvalberg van 50 miljoen ton elektronisch afval.

25 januari 2019
Board 453758 1920

Die hoeveelheid afval weegt meer dan het gewicht van alle lijnvliegtuigen die ooit werden gemaakt, waarschuwt een rapport dat gisteren werd voorgesteld op het Wereld Economisch Forum (WEF) in het Zwitserse Davos. Tegenwoordig wordt bovendien amper 20 procent van het elektronisch afval, inclusief computers, mobiele telefoons, laptops, televisietoestellen, printers en een breed gamma aan huishoudelijke toestellen, gerecycleerd. Als daar niets aan verandert, voorspelt de Universiteit van de Verenigde Naties (UNU), een van de auteurs van het rapport, zal de hoeveelheid e-afval tegen 2050 verdrievoudigen tot 120 miljoen ton per jaar.

Meer apparaten dan mensen

De studie stelt dat het moeilijk is om exact te meten hoeveel elektronische toestellen er elk jaar wereldwijd worden geproduceerd. Als we echter rekening houden met de apparaten die verbonden zijn met het internet, zijn dat er al meer dan er mensen op aarde wonen – vandaag zo’n 7,7 miljard in totaal. Het rapport stelt dat de snelheid van de innovatie en de afnemende kostprijs de toegang tot elektronica en digitale technologie gigantisch hebben doen toenemen – met alle voordelen van dien. Dit heeft geleid tot een toename in het gebruik van elektronica, maar ook tot de ongewilde consequentie: een enorme hoeveelheid elektronisch afval.

Dematerialisatie

Volgens het rapport is e-afval de snelst groeiende afvalstroom ter wereld. Sommige deelstromen groeien zelfs exponentieel. Volgens Ruediger Kuehr van de UNU, coauteur van het rapport, hebben sommige landen al werk gemaakt van verplichte wetgeving rond het recycleren van e-afval. Dat is bijvoorbeeld het geval voor de Europese Unie. In de EU moet dit jaar 85 procent van al het e-afval worden gerecycleerd. “Maar ook e-afvalwetgeving zal het tij niet voldoende doen keren”, stelt Kuehr. “In veel landen worden bestaande wetten niet afgedwongen.”

Vooral het inzamelen van het afval lijkt de grootste uitdaging. Kuehr vindt dat wetgeving voor het recycleren van e-afval innovatiever moet. “Een voorbeeld daarvan is de ‘dematerialisatie’ van elektronica, waarbij je als klant niet het product, wel de dienst koopt. Op die manier blijft de producent verantwoordelijk voor het product. Maar ook de klant heeft nood aan extra prikkels om verouderde apparaten sneller in te ruilen.”

Nicheprobleem

Volgens Kuehr is e-afval door diverse inspanningen al iets hogerop gekomen op de politieke agenda, ook binnen de VN, maar blijft het voor velen eerder een nicheprobleem. Zo staat het thema niet op de agenda van de Algemene Vergadering van de VN, wat meer engagement van de 193 lidstaten zou kunnen afdwingen. “Maar ook overheden, bedrijven en andere stakeholders moeten meer inzetten op duurzame oplossingen voor e-afval”, concludeert Kuehr.

Verder lezen?

Maak een profiel aan en lees Susanova nu 1 maand gratis.