Plus Hernieuwbare elektriciteit opslaan? Bouw er een toren mee

Elektriciteit op basis van zon en wind vormt een duurzame oplossing maar is niet op ieder moment in dezelfde mate beschikbaar. Het bedrijf Energy Vault komt met een even eenvoudige als slimme manier om een reserve aan elektriciteit op te slaan.

Francis Van den Noortgaete | 29 augustus 2018
Chains 919058 1920

Meer inzetten op hernieuwbare energie voor de productie van elektriciteit is een must. Maar de productie ervan kent schommelingen. Zonnepanelen werken niet ’s nachts en de windsnelheid kan te laag of te hoog liggen voor windturbines. Op zonnige en winderige dagen is er dan weer teveel elektriciteit, wat op termijn voor overbelasting van het net kan zorgen. Elektriciteit opslaan wordt de volgende decennia dus cruciaal. Zo is hernieuwbare energie ook op ieder gewenst moment beschikbaar.

Water oppompen en batterijen

De makkelijkste manier om grote hoeveelheden elektriciteit voor langere tijd op te slaan is water oppompen, zoals in een stuwmeer of in een speciaal daarvoor aangelegd atol op zee. Wanneer je dat water terug door een turbine laat stromen, kan de elektriciteit terug vrijgesteld worden. Alleen vraagt dit systeem bijzonder veel ruimte én een aangepast reliëf. Niet echt evident in het dichtbevolkte en behoorlijk vlakke Vlaanderen. Zelfs op de Noordzee is de ruimte beperkt.

Opslag in lithium-ion batterijen kan ook. Dat is trouwens de meest gebruikte vorm van energieopslag op kleine schaal: van smartphones over elektrische wagens tot huishoudtoestellen en werktuigen. Maar voor opslag op grotere schaal ligt de kost nog relatief hoog. De levensduur van de batterijen blijft ook beperkt en de recyclage ervan stelt nog flinke uitdagingen.

Elektriciteit kan je ook stapelen

Het bedrijf Energy Vault komt met een op het eerste zicht eenvoudig maar slim alternatief. Als je in plaats van water op te pompen een vast materiaal gebruikt, dan kan je elektriciteit bijna letterlijk gaan stapelen. De oppervlakte die je nodig hebt wordt dan ineens een pak kleiner. Energy Vault gebruikt een kraan van meer dan honderd meter met zes armen. Het tilt met elektriciteit speciaal ontworpen betonnen cilinders van zo’n 35 ton op en stapelt ze op een bijzonder efficiënte manier op elkaar. Wanneer je later de elektriciteit terug wil gebruiken, laat je de blokken aan de kraanarmen terug naar beneden. De motor van de kraan draait dan in de omgekeerde richting – net als een soort dynamo – en wekt zo de elektriciteit terug op. In dit Youtube-filmpje wordt het principe eenvoudig geïllustreerd.

Alle componenten die nodig zijn, zoals de kraanonderdelen en motoren, zijn gewoon op de markt verkrijgbaar. De grootste kost vormen de betonblokken zelf. Maar die maakt het bedrijf – duurzaam én veel goedkoper – op basis van bouwafval.

Een toren betonblokken als dagreserve voor tweeduizend gezinnen

Met een kraan van zo’n 130 meter hoog slaagt Energy Vault er momenteel in zo’n twintig megawattuur op te slaan. Als reserve is dit voldoende is voor het dagelijks verbruik van zo’n tweeduizend gezinnen. De prijs per kilowattuur in betonblokken opgeslagen elektriciteit ligt momenteel rond de 150 dollar en de energie-efficiëntie zou vergelijkbaar zijn met die van lithium-ion batterijen. De eerste orders lopen volgens Energy Vault binnen. Zodra een tiental opslagcentrales gerealiseerd zijn, rekent het bedrijf erop dat de kost van dit systeem zou kunnen dalen tot ongeveer de helft van de prijs voor elektriciteitsopslag in lithium-ion batterijen. Maar ook de kostprijs van die technologie blijft natuurlijk verder dalen.

Is het bouwen van energietorens uit betonblokken dé oplossing voor de grootschalige opslag van hernieuwbare elektriciteit? Wellicht niet, maar het kan op termijn wel een bijzondere rol gaan spelen in een ruimer gamma van opslagmogelijkheden. Die diversiteit aan opties maakt het duurzame energiesysteem van de toekomst voldoende flexibel en veerkrachtig.

Verder lezen?

Maak een profiel aan en lees Susanova nu 1 maand gratis.