Ecosystemen beschermen doe je beter regionaal en niet lokaal

Biologen van de VUB en de universiteit van Gothenburg in Zweden vonden dat voor het behoud van een goed functionerend ecosysteem de biodiversiteit in de hele regio moet worden aangepakt. Hoofddocent Ecologie Bram Vanschoenwinkel: “Wij hebben met ons onderzoek kunnen aantonen dat niet de hoeveelheid soorten in een specifiek grasland bepalend is of het een productief grasland is of niet, het is de hoeveelheid soorten die in de regio beschikbaar zijn.”

Inès Aoun | 5 januari 2022
Grasland
​Foto: credit Bram Vanschoenwinkel: een soortenrijk maar weinig productief vochtig grasland in Vlaanderen met zegges, ratelaars en orchideeën.

Een grote biodiversiteit leidt niet altijd tot een goed functionerend ecosysteem. Soms heeft een schrale biodiversiteit zelfs geen negatief effect op het functioneren van het ecosysteem. Je kan met andere woorden zowel met veel als met weinig soorten een grasland verkrijgen dat veel biomassa produceert.

Ruimere omgeving van cruciaal belang

James Hagan, Bram Vanschoenwinkel en Lars Gamfeldt hebben nu voor het eerst kunnen achterhalen hoe dat komt. In hun onderzoek dat zopas gepubliceerd werd in het toonaangevende tijdschrift Ecology Letters, konden zij aantonen dat lokale biodiversiteit inderdaad helemaal geen garantie is voor een hoge functionaliteit van een productief ecosysteem. Bram Vanschoenwinkel: “Dit lijkt op het eerste zicht een zorgwekkend resultaat want het suggereert dat biodiversiteit helemaal niet zo belangrijk is. Maar het tegendeel blijkt het geval. Biodiversiteit blijft belangrijk maar op een grotere ruimtelijke schaal.”

De onderzoekers konden bewijzen dat niet de biodiversiteit van het lokale graslandje zelf, maar wel de biodiversiteit van de ruimere omgeving van cruciaal belang was voor de productiviteit. Vanschoenwinkel: “En laat dat nu ook net zijn wat onze ecosystemen nodig hebben: een zo groot mogelijke natuurlijke reserve van soorten in onze landschappen die kunnen inspelen op wat ons in de toekomst te wachten staat.”

Missing link tussen biodiversiteit en het functioneren van ecosystemen

Voor hun bewijsvoering gebruikten de onderzoekers wiskundige modellen en langetermijndatasets waarin de link tussen biodiversiteit en productiviteit van graslanden en andere ecosystemen werd onderzocht. Vanschoenwinkel: “We focusten op de link tussen biodiversiteit en productiviteit maar het zal interessant zijn om ook de exacte relaties tussen biodiversiteit en andere ecosysteemdiensten te gaan bekijken, zoals de zuiverende werking van ecosystemen voor onze milieukwaliteit en positieve effecten op de menselijke psychologie.”

Probeer Susanova gratis uit!

Wilt u meer dan alleen nieuws? Al onze plusartikels, reportages en analyses lezen? Kies dan voor een proefabonnement van een maand!